Kwark of Yoghurt bij Diabetes 2 ? Een groter verschil dan je denkt

Standaard
Kwark of Yoghurt bij Diabetes 2 ? Een groter verschil dan je denkt

Kwark of Yoghurt bij Diabetes 2 ? Want veel mensen denken dat yoghurt en kwark ongeveer hetzelfde zijn. Ze staan tenslotte naast elkaar in de supermarkt, zijn allebei gemaakt van melk en worden vaak gezien als “gezond”. Toch zit er meer verschil tussen dan veel mensen denken. Niet alleen qua eiwitten, koolhydraten en lactose, maar ook in de manier waarop ons lichaam erop reageert.

Vooral bij diabetes type 2 wordt daar steeds vaker naar gekeken. Want het gaat niet alleen om calorieën of suikerwaarden, maar ook om verzadiging, energie ná het eten en hoe rustig iets verteert. En juist daar kijkt de ayurveda al duizenden jaren naar. Volgens deze oude Indiase gezondheidsleer kan voeding het lichaam licht en energiek maken, óf juist zwaar, loom en traag. En dat verschil zou volgens de ayurveda belangrijk kunnen zijn bij een tragere stofwisseling en schommelingen in de bloedsuiker. Daarom kijken veel ayurvedische artsen heel anders naar yoghurt dan naar volle kwark. Vooral wanneer het koud, zoet of dagelijks gegeten wordt.

Veel mensen denken dat yoghurt en kwark ongeveer hetzelfde zijn. Toch zit er verschil tussen. Kwark bevat meestal meer eiwitten, minder lactose (dus minder melksuikers) en minder koolhydraten. Daardoor worden suikers vaak rustiger opgenomen in het lichaam. Ook geeft kwark vaak langer een verzadigd gevoel.

Bij yoghurt, tegenwoordig in de moderne voedingsleer, kijkt men vooral naar eiwitten, vetten, calorieën, probiotica en koolhydraten. Maar de ayurveda kijkt heel anders naar voeding. Daar draait het vooral om de vraag hoe goed iets verteert, hoeveel energie het geeft ná het eten en of het slijmvorming of “ama” veroorzaakt. Ama betekent volgens de ayurveda onverteerde afvalstoffen die zich langzaam in het lichaam kunnen ophopen.

Lees verder: Kwark of Yoghurt bij Diabetes 2 ? Een groter verschil dan je denkt

Volle naturel yoghurt van 10% vet bevat meestal maar weinig natuurlijke melksuiker. Daardoor stijgt de bloedsuiker vaak veel rustiger dan bij zoete ontbijtproducten of magere vruchtenyoghurt.

Maar de ayurveda kijkt niet alleen naar suiker. Volgens de ayurveda kan yoghurt slijmvormend zijn, zwaar vallen op de spijsvertering en meer loomheid geven. En dat vindt de ayurveda geen goed idee bij diabetes type 2, omdat daarbij juist een rustige en actieve stofwisseling belangrijk is.

En juist daarom adviseren veel ayurvedische deskundigen om voorzichtig te zijn met yoghurt. Volgens de klassieke ayurveda voelt yoghurt namelijk vaak zwaar voor de spijsvertering. Het zou slijmvormend, zuur, verwarmend, plakkerig en moeilijk verteerbaar kunnen zijn. Vooral wanneer yoghurt koud gegeten wordt, rechtstreeks uit de koelkast komt, ’s avonds wordt gegeten, gecombineerd wordt met fruit of dagelijks op het menu staat.

Volgens de ayurveda kan hierdoor de spijsvertering trager gaan werken. En als de spijsvertering vertraagt, ontstaat er volgens deze gezondheidsleer sneller loomheid, zwaarte, vermoeidheid, slijmvorming, gewichtstoename en verstoring van de stofwisseling. Dat noemen ze een verhoging van Kapha.

En juist bij diabetes type 2 ziet de ayurveda vaak al een patroon van meer zwaarte, een trager metabolisme, meer vocht en slijm en een zwakker “agni”, oftewel spijsverteringsvuur. Daarom raden veel ayurvedische artsen yoghurt als dagelijkse voeding af, zeker wanneer het koud uit de koelkast komt, zoet is gemaakt of in grote hoeveelheden gegeten wordt

Volgens de ayurveda maak je kwark nóg vriendelijker voor de spijsvertering door er bijvoorbeeld een beetje kurkuma poeder, Ceylon kaneel, walnoten, lijnzaad, chiazaad of kardemom aan toe te voegen. Dat maakt het voedzamer en minder “zwaar”.

Volgens de ayurveda kiezen veel mensen met diabetes type 2 liever voor kwark dan yoghurt, omdat kwark vaak rustiger verteert en langer een verzadigd gevoel geeft. Kwark bevat meer eiwitten, geeft langer een vol gevoel en houdt de eetlust vaak rustiger, waardoor veel mensen het beter verdragen. Daardoor hebben veel mensen minder trek tussendoor. Vooral volle kwark zonder suiker past daarom vaak beter binnen een rustige voeding bij diabetes type 2.

Kwark bevat meer eiwitten en vaak minder lactose, waardoor veel mensen minder snelle schommelingen in honger ervaren. En juist die schommelingen probeert de ayurveda zoveel mogelijk te voorkomen.

► Yoghurt is zuurder en wordt in de ayurveda sneller gezien als slijmvormend en “kapha verhogend”. Vooral koude yoghurt kan de spijsvertering vertragen en meer loomheid geven.

► Kwark wordt vaak iets stabieler verdragen, zeker als het niet ijskoud gegeten wordt en gecombineerd wordt met verwarmende kruiden zoals kaneel, kardemom of een beetje kurkuma.

Volgens de ayurveda draait gezondheid namelijk niet alleen om suikerwaarden, maar vooral om een rustige spijsvertering, een stabiele energie en minder zwaarte in het lichaam. En daarom kiezen veel ayurvedische artsen bij diabetes type 2 eerder voor volle kwark dan voor yoghurt.

Dus heel kort samengevat:

Volle naturel yoghurt is af en toe wel OK, maar niet te vaak.  En dan ook nog vooral onder bepaalde voorwaarden. Volle kwark wordt vaak als nog stabieler en beter verzadigend ervaren. Maar koud eten mag je ze bij geen van beide

Met een hartelijke groet van Tieneke

Disclaimer : Raadpleeg bij twijfel altijd een arts. Samensteller doet geen claims over diagnose, behandeling, genezing of ziektepreventie. De inhoud van dit artikel is uitsluitend bedoeld voor informatieve doeleinden. Houd er rekening mee dat de inhoud van dit artikel nog niets is geëvalueerd door medisch deskundigen. Geen van deze informatie dient te worden opgevat als medisch advies.  Raadpleeg daarom altijd een medisch gespecialiseerd/gekwalificeerd arts met kennis van natuurlijke supplementen voor aanvang van gebruik van natuurvoeding, voedingsadviezen en/of voeding of natuurlijke supplementen..

Over Tieneke Scholtens

Al vanaf mijn zesde levensjaar ben ik gepassioneerd door koken. Welkom op "De Geneeskrachtige Keuken" foodlog, een blog waar ik mijn persoonlijke culinaire avonturen deel. Mijn naam is Tieneke Scholtens en ik heb één grote passie: koken en het verkennen van de heilzame effecten van voeding, geïnspireerd door de eeuwenoude wijsheden van de Ayurveda. De Geneeskrachtige Keuken is mijn levenswerk, vooral door de diepe ayurvedische wortels die mijn kookstijl verrijken. Al jarenlang kook ik met het oog op gezondheid, waarbij ik steeds weer nieuwe recepten en kennis ontdek. Met een achtergrond in het onderwijs, heb ik mijn enthousiasme voor voeding doorgegeven aan vele kinderen, waarbij ik ze de basis van gezond koken heb geleerd. Mijn interesse in Ayurveda gaat verder dan alleen de keuken. Ik heb diverse studies en cursussen gevolgd om de rijke kennis van deze oude geneeskunst te doorgronden. Deze toewijding heeft geleid tot een blijvende liefde voor kurkuma en andere heilzame ingrediënten. Duik met me mee in de wereld van gezonde, geneeskrachtige gerechten en laat je inspireren door de ayurvedische wijsheid die in elk recept schuilt. Welkom op mijn Blog, fijn dat je een kijkje komt nemen ♥

Eén reactie »

  1. Ik heb geen diabetes, maar vraag me af hoe ayurveda geitenyoghurt ziet. ik eet nl iedere dag geitenyoghurt. Alvast bedankt💜

    • Dank je wel voor deze leuke vraag. Ik denk dat ik hier een apart artikel van kan maken. Ja, ayurveda kijkt toch wel ánders tegen geitenyoghurt aan. Binnen de Ayurveda, de eeuwenoude Indiase gezondheidsleer, is gewone koeyoghurt een controversieel product. Hoewel de westerse wereld yoghurt prijst om de probiotica, waarschuwt de Ayurveda dat koeyoghurt je spijsvertering zwaar kan belasten. Gelukkig biedt geitenyoghurt (Aja Dahi) een uitstekend en balancerend alternatief. Dankzij een totaal andere energetische blauwdruk lost geitenzuivel de grootste nadelen van koeienzuivel op.
      Het probleem met gewone koeyoghurt
      Om te begrijpen waarom geitenyoghurt zo hoog scoort, moet je eerst weten wat Ayurveda tegen koeyoghurt heeft. Volgens de klassieke teksten bezit koeyoghurt drie specifieke eigenschappen:
      • Guru (Zwaar): Het verteert uiterst langzaam.
      • Ushna (Verwarmend): In tegenstelling tot wat de meesten denken, werkt yoghurt verhittend op het lichaam.
      • Abhishyandi (Slijmvormend): Het blokkeert de subtiele lichaamskanalen (Srotas).
      Wanneer je regelmatig koude koeyoghurt eet, blus je jouw spijsverteringsvuur (Agni). Dit leidt tot de vorming van Ama (onverteerde gifstoffen), een overschot aan slijm (Kapha) en een toename van hitte (Pitta), wat zich kan uiten in huidklachten of ontstekingen.
      De Ayurvedische kracht van geitenyoghurt
      Geitenyoghurt brengt een heel andere dynamiek met zich mee. Ayurveda kijkt altijd naar de aard van het dier: een geit is actief, beweeglijk, droog en eet uitsluitend bittere, samentrekkende kruiden en struiken. Deze kwaliteiten worden overgedragen op de zuivel.
      1. Licht verteerbaar (Laghu)
      Geitenzuivel heeft van nature een andere vet- en eiwitstructuur dan koemelk. De vetmoleculen zijn aanzienlijk kleiner en de eiwitten vormen een zachtere substantie in de maag. Hierdoor is geitenyoghurt Laghu (licht) en vraagt het nauwelijks inspanning van je spijsverteringsvuur.
      2. Geen kanaalverstoppingen
      Waar koeyoghurt de kanalen blokkeert met slijm, werkt geitenzuivel juist Grahi (licht samentrekkend en absorberend). Het helpt overtollig vocht en slijm in de darmen en luchtwegen juist te verminderen, in plaats van te verergeren.
      3. Universeel balancerend
      Geitenyoghurt is uniek omdat het bijna alle drie de constitutietypes (Dosha’s) ondersteunt:
      • Vata: Voedt en grondt het zenuwstelsel zonder de darmen te verstoppen.
      • Pitta: Is door de lichtere structuur minder belastend en minder verhittend dan koeyoghurt.
      • Kapha: Veroorzaakt door de drogere, samentrekkende eigenschappen geen zwaar gevoel of extra slijmvorming.
      De 3 Ayurvedische wetten voor geitenyoghurt
      Hoewel geitenyoghurt een superieur alternatief is, blijft het een gefermenteerd product. Om de medicinale werking te behouden, gelden de volgende strikte Ayurvedische richtlijnen:
      1. Eet het nooit na zonsondergang
      Kies uitsluitend voor geitenyoghurt tijdens de lunch, wanneer het spijsverteringsvuur op zijn hoogst is. ’s Avonds koelt het lichaam af en vertraagt de stofwisseling. Yoghurt in de avond blokkeert direct de sinussen en verstoort de nachtrust.
      2. Vermijd de combinatie met fruit
      Yoghurt mixen met vers fruit is binnen de Ayurveda een van de slechtste voedselcombinaties (Viruddha Ahara). De zuren in het fruit laten de yoghurt in de maag direct schiften en gisten. Dit creëert onmiddellijk gifstoffen in de darmen. Combineer het in plaats daarvan met honing, ahornsiroop of warme specerijen.

      • Dankjewel Tiekene voor dit uitgebreide antwoord. Ik vind geitenyoghurt heel lekker en het valt ook heel goed. Ik eet het echter wel ‘s avonds, dus tja lastig dan… ik vind het lekker om het na het avondmaaltijd te eten.

        • Wat fijn om te lezen dat geitenyoghurt je zo goed bevalt. Dat is eigenlijk het belangrijkste uitgangspunt. Dat je het graag na de avondmaaltijd eet, begrijp ik heel goed. Volgens de Ayurveda is dat inderdaad niet het ideale moment. Men geeft de voorkeur aan yoghurt of geitenyoghurt overdag, wanneer de spijsvertering het krachtigst is.

          Maar… de Ayurveda is gelukkig geen leer van strenge verboden. Ze kijkt vooral naar hoe jouw lichaam reageert. Slaap je goed? Heb je geen opgeblazen gevoel, geen extra slijmvorming of andere klachten? Dan is er waarschijnlijk geen reden om je daar heel druk over te maken.

          Misschien kun je eens uitproberen om de geitenyoghurt een paar dagen naar de ochtend of lunch te verplaatsen. Voel je geen verschil? Dan weet je dat jouw lichaam het ’s avonds waarschijnlijk prima verdraagt. Voel je je juist lichter of slaap je beter, dan heb je ook weer iets geleerd.

          Uiteindelijk is Ayurveda geen wedstrijd in ‘alles perfect doen’. Het gaat erom dat je een voedingspatroon vindt waar je je goed bij voelt én dat je op de lange termijn kunt volhouden.
          Hartelijke groet van Tieneke 🙂

      • Als gefermenteerd eten niet goed is ‘s avonds, hoe is dit dan alsjeblieft bijv. Zuurkool eet, of ander gefermenteerd eten?

        • Dat is een heel goede vraag. In de Ayurveda wordt vaak gezegd dat je ’s avonds beter geen gefermenteerde producten kunt eten. Daar horen bijvoorbeeld yoghurt, kefir, karnemelk en sommige gefermenteerde dranken bij. Men vindt dat deze de spijsvertering kunnen verzwaren en bij sommige mensen meer slijmvorming of onrust kunnen geven.

          Maar zuurkool is een bijzonder geval.

          Hoewel zuurkool óók een gefermenteerd product is, wordt het meestal gekookt gegeten. Door het verwarmen verandert niet alleen de smaak, maar wordt het ook gemakkelijker verteerbaar. Bovendien eet je zuurkool meestal als onderdeel van een warme maaltijd, samen met groenten en andere ingrediënten. Dat maakt het heel anders dan een koud schaaltje yoghurt of kefir vlak voor het slapengaan.

          De Ayurveda geeft daarom niet zozeer een lijst met ‘goede’ en ‘slechte’ producten, maar kijkt altijd naar het hele plaatje:

          ► Is het warm of koud?
          ► Is het licht of zwaar verteerbaar?
          ► Hoe sterk is jouw spijsvertering (Agni)?
          ► Welk seizoen is het?
          ► En hoe reageert jouw lichaam erop?

          Een bord warme zuurkool bij de avondmaaltijd zal daarom voor de meeste mensen geen probleem zijn. Een grote kom koude yoghurt of kefir laat op de avond wordt volgens de Ayurveda meestal minder gunstig gevonden.

          Mijn advies is daarom eenvoudig: warme, vers bereide maaltijden passen ’s avonds meestal beter dan koude gefermenteerde melkproducten. En zoals zo vaak in de Ayurveda geldt ook hier: luister vooral naar je eigen lichaam. Dat vertelt uiteindelijk het eerlijkst wat bij jou past.

          Hartelijke groet van Tieneke

  2. Bedankt Tieneke, ik ben gestopt met yoghurt ,door het zware gevoel,
    nu weet ik waardoor en ga eens volle kwark proberen . : )

Geef een reactie