Categorie archief: Kurkuma

sep6

Kurkuma, het Gouden Kruid uit de ayurveda

Geplaatst op door
Standaard

Kurkuma, het Gouden Kruid uit de ayurveda. Waarom kreeg juist deze doodgewone wortel in India de bijnaam ‘het gouden kruid’? Kurkuma werd daar al gebruikt lang voordat iemand ooit van curcumine, antioxidanten of wetenschappelijk onderzoek had gehoord. Inmiddels weten we veel meer over wat er in die felgele wortel zit. Maar misschien is het oude verhaal achter kurkuma minstens zo interessant als de moderne wetenschap.

Kurkuma ken je waarschijnlijk wel. Het is dat prachtige goudgele poeder dat een curry zijn warme kleur geeft en waarvan één klein vlekje op je witte blouse je nog dagenlang aan de maaltijd kan herinneren. Maar kurkuma is veel meer dan een kleurstof in de keuken.

De plant heet officieel Curcuma longa en behoort tot dezelfde plantenfamilie als gember. Onder de grond groeit een wortelstok die er van buiten eigenlijk vrij onopvallend uitziet. Snijd je hem open, dan verschijnt die spectaculaire geel-oranje kleur. En juist die wortelstok wordt in India al heel lang gebruikt. In de keuken, tijdens traditionele gebruiken én binnen de Ayurveda.

Een gouden wortel met een lange geschiedenis

Binnen de Ayurveda heeft kurkuma een bijzondere plaats. Daar heet het kruid onder andere Haridra en wordt het traditioneel op allerlei manieren toegepast. Het interessante is dat men duizenden jaren geleden natuurlijk nog helemaal niet wist welke afzonderlijke plantenstoffen er in zo’n wortel zaten. Er waren geen laboratoria, microscopen of moderne analysemethoden.

Men keek vooral naar de eigenschappen van een plant en naar wat men door jarenlang gebruik waarnam. Pas veel later zijn wetenschappers de kurkumawortel uit elkaar gaan pluizen.

En toen werd het pas écht interessant.

Wat zit er eigenlijk in kurkuma?

Kurkuma bevat namelijk niet één werkzame stof. In de wortel komen verschillende natuurlijke plantenstoffen voor, waaronder etherische oliën en een groep gele kleurstoffen die we curcuminoïden noemen.

De bekendste daarvan is curcumine.

Curcumine is de stof waarnaar inmiddels bijzonder veel wetenschappelijk onderzoek is gedaan. Onderzoekers bestuderen onder andere de antioxidatieve eigenschappen van curcumine en de invloed ervan op verschillende biologische processen die betrokken zijn bij ontstekingsreacties. Maar hier ontstaat vaak een misverstand.

KURKUMA EN CURCUMINE ZIJN NIET HETZELFDE !

Kurkuma is de hele gemalen wortel, met alle stoffen die daar van nature in voorkomen. Curcumine is één van de belangrijkste bestanddelen die uit die wortel kan worden gehaald en geconcentreerd. De curcuminoïden.

Een beetje zoals koffie cafeïne bevat, maar cafeïne is niet hetzelfde als koffie.

Kurkuma, oxidatieve stress en antioxidanten, wat zijn dat precies ?

Lees de rest van dit bericht →
aug30

Stijf gevoel in je handen of voeten als je ’s morgens opstaat ?

Geplaatst op door
Standaard

Stijf gevoel in handen of voeten ? Word je ’s morgens wakker met stijve handen of voeten die pas na wat bewegen weer soepeler worden? In de Ayurveda wordt zo’n zwaar en stram gevoel onder andere in verband gebracht met ama. En juist daarbij wordt traditioneel veel aandacht besteed aan warmte, beweging, een goede spijsvertering én een paar heel gewone kruiden uit de keuken.

Je wordt wakker, stapt uit bed… en je handen en voeten lijken nog niet wakker te zijn. Herken je dat? Dat stijve gevoel in je handen en/of voeten? Alsof je lichaam eerst nog even op gang moet komen? Je handen voelen stram, je voeten een beetje stijf. En pas nadat je wat hebt bewogen, wordt het langzaam beter. Binnen de Ayurveda bestaat daar een interessant begrip voor: het heet ama.

Wat is ama en hoe ontstaat het?

Ama is een begrip uit de eeuwenoude Ayurvedische gezondheidsleer. Het wordt traditioneel omschreven als iets wat ontstaat wanneer voeding niet goed wordt verteerd en verwerkt. Je zou het eenvoudig kunnen vergelijken met een kachel die niet goed brandt. Als het vuur krachtig brandt, blijft er weinig achter. Maar brandt het vuur slecht, dan krijg je rook en resten.

Zo kijkt de Ayurveda ook naar onze spijsvertering. Het spijsverteringsvuur wordt agni genoemd. Wanneer die vertering niet optimaal verloopt, zou volgens de Ayurveda ama kunnen ontstaan.

Ama is overigens geen stof die een arts in je bloed kan meten. Het is een traditioneel Ayurvedisch begrip waarmee een toestand van zwaarte, traagheid en onvolledige verwerking wordt beschreven. Volgens de Ayurveda kun je dat bijvoorbeeld merken aan een zwaar gevoel, een opgeblazen buik, weinig energie, een beslagen tong of een lichaam dat ’s morgens maar moeilijk op gang lijkt te komen.

Waar zit die ama dan?

Volgens de Ayurveda ontstaat ama in eerste instantie in het spijsverteringsgebied, maar zou het daar niet noodzakelijk blijven. De traditionele leer beschrijft dat ama zich door het lichaam kan verspreiden en zich gemakkelijker kan ophopen op plaatsen die al wat zwakker of trager zijn.

Bijvoorbeeld:

Lees de rest van dit bericht →
aug23

Aloë vera en kurkuma, een gouden duo uit de Ayurveda

Geplaatst op door
Standaard

Aloë vera kennen de meeste mensen als een verkoelende gel voor de huid na een zonnige dag. Maar wist je dat deze bijzondere plant in de Ayurveda al duizenden jaren ook van binnenuit wordt gebruikt? In combinatie met kurkuma ontstaat een klassieke combinatie die al generaties lang wordt gewaardeerd. In dit artikel lees je waarom deze twee planten zo goed bij elkaar passen en hoe je ze eenvoudig zelf kunt gebruiken. Hier vind je een leuk en toepasbaar artikel over Aloë Vera en kurkuma

Twee planten met een lange geschiedenis

Sommige planten lijken werkelijk voor elkaar gemaakt. Aloë vera en kurkuma zijn daar een prachtig voorbeeld van. Hoewel ze heel verschillend zijn, worden ze in de Ayurveda al duizenden jaren samen gewaardeerd. Beide planten hebben een vaste plaats binnen de traditionele Indiase voedings- en gezondheidsleer en worden al generaties lang gebruikt als onderdeel van een gezonde leefwijze.

Kurkuma is de diepgele wortel die veel mensen kennen uit curry’s en andere oosterse gerechten. De plant dankt zijn bijzondere kleur aan de natuurlijke curcuminoïden, maar bevat daarnaast nog honderden andere plantenstoffen, zoals etherische oliën, polysachariden en antioxidanten. Juist die rijke samenstelling maakt kurkuma al jarenlang onderwerp van wetenschappelijk onderzoek.

Aloë vera heeft een heel ander karakter. De dikke, sappige bladeren bevatten een heldere gel die vooral bekend is vanwege haar verkoelende en verzorgende eigenschappen.

Veel mensen gebruiken aloë vera op de huid na een zonnige dag, maar binnen de Ayurveda wordt de plant al eeuwenlang ook van binnenuit toegepast. Daar staat aloë vera bekend als een zachte plant die goed past binnen een evenwichtige voeding.

Juist doordat de eigenschappen van beide planten zo verschillend zijn, vullen ze elkaar volgens de Ayurveda bijzonder mooi aan. Waar kurkuma van nature een warm en kruidig karakter heeft, wordt aloë vera juist gezien als zacht en verkoelend. Samen vormen ze een klassieke combinatie die al duizenden jaren een vertrouwde plaats inneemt binnen de Ayurvedische traditie.

Waarom juist deze combinatie?

Lees de rest van dit bericht →
aug16

Ghee met kurkuma, gouden combinatie uit de Ayurvedische keuken

Geplaatst op door
Standaard

Ghee is in India al duizenden jaren veel meer dan alleen een bakvet. Deze goudgele geklaarde boter speelt een belangrijke rol in de Ayurvedische keuken en wordt gewaardeerd om zijn zachte smaak, lange houdbaarheid en veelzijdigheid. Voeg je er een snufje kurkuma aan toe, dan ontstaat een heerlijke combinatie die niet alleen prachtig kleurt, maar ook uitstekend past binnen een gezonde en gevarieerde voeding. Hier vind je een interessant artikel over Ghee

Een eeuwenoude traditie

Wie ooit door India heeft gereisd, zal het ongetwijfeld zijn opgevallen: in vrijwel iedere keuken staat een pot ghee. Van eenvoudige dorpskeukens tot grote familierestaurants, ghee is er een onmisbaar ingrediënt. Al duizenden jaren wordt deze goudgele geklaarde boter gebruikt om groenten te bakken, curry’s op smaak te brengen, rijst extra romig te maken en geurige kruiden voorzichtig in te fruiten. De warme, nootachtige smaak geeft gerechten nét dat beetje extra.

Dat is niet alleen vanwege de heerlijke smaak. Binnen de Ayurveda wordt ghee al eeuwenlang beschouwd als een waardevol voedingsmiddel dat goed past binnen een evenwichtige voeding. Het wordt gezien als een veelzijdig ingrediënt dat de smaken van kruiden en specerijen mooi tot hun recht laat komen. Juist daarom vormt ghee ook zo’n prachtige combinatie met kurkuma.

De twee worden in de Indiase keuken al generaties lang samen gebruikt en zijn nog altijd niet weg te denken uit veel traditionele gerechten.

Wat is ghee eigenlijk?

Ghee ontstaat door roomboter langzaam te verwarmen. Daarbij verdampen het water en worden de melkeiwitten verwijderd. Wat overblijft is puur botervet met een warme goudgele kleur en een zachte, bijna nootachtige smaak.

Lees de rest van dit bericht →
mei24

Curcumine C3 en haar werking op ons celafval (lipofuscine) en het verouderings proces

Geplaatst op door
Standaard
lipofuscine en curcumine

Curcumine C3 en haar werking op ons celafval (lipofuscine).  Het verouderingsproces. Ouder worden we allemaal. Maar de manier waarop, die lijkt voor iedereen anders te verlopen. De één blijft lang energiek en helder, terwijl bij de ander het lichaam wat sneller “zwaarder” aanvoelt. Wat daarachter zit, gebeurt vaak op een plek waar we niet bij stilstaan: diep in onze cellen. Daar speelt zich een langzaam proces af van opbouwen… en opruimen. En soms raakt dat evenwicht een beetje uit balans. In dit artikel kijken we naar een minder bekend onderdeel van veroudering: celafval, ook wel lipofuscine genoemd. En we kijken wat Curcumine C3 hierin mogelijk kan betekenen.

Wat is lipofuscine?

Lipofuscine is een geel-bruin pigment dat zich langzaam ophoopt in onze cellen naarmate we ouder worden. Het ontstaat uit reststoffen van vetten en eiwitten die beschadigd zijn geraakt en niet volledig kunnen worden afgebroken.

curcumine en lipofuscine

Je kunt het zien als “onopruimbaar afval” dat achterblijft in de cel. En daar raakt het direct aan het verouderingsproces. Het zit vooral ín de cel, vaak rond de energiecentrales, de mitochondriën. Niet als een duidelijke laag, maar meer als iets dat zich van binnenuit opstapelt.

In beeldspraak lijkt het soms op een plakkerige massa die zich langzaam ophoopt. Niet omdat het echt suiker is, maar omdat het zich moeilijk laat afbreken. Hoe meer lipofuscine zich verzamelt, hoe minder efficiënt de cel kan werken. Het is geen directe oorzaak van problemen, maar wel een teken dat het opruimsysteem minder goed functioneert.

En precies daar zit de kern: wat niet wordt opgeruimd, blijft achter.

Wat gebeurt er precies in de cel zelf?

Elke cel heeft een eigen opruimsysteem. Beschadigde onderdelen, oude eiwitten en reststoffen worden verzameld en afgebroken.

Dit proces noemen we Autofagie, wat letterlijk “zelf opruimen” betekent. Zolang dit systeem goed werkt, blijft de cel schoon en functioneel. Maar met de jaren kan dit proces wat trager worden.

Daardoor ontstaat er een langzaam evenwicht dat verschuift: er komt meer afval bij dan er wordt opgeruimd. En dat zie je terug in de ophoping van lipofuscine (je celafval).

Wat doet curcumine in de cel?

Curcumine, de actieve stof uit kurkuma, werkt niet als een “oplosmiddel” dat afval simpelweg wegspoelt. Zo werkt het lichaam niet. Wat het wél doet, is processen ondersteunen die bepalen hoe schoon en in balans een cel blijft. Het werkt op meerdere niveaus tegelijk.

Lees de rest van dit bericht →
apr26

Kurkuma, het Goud voor je spijsvertering

Geplaatst op door
Standaard

kurkuma

Kurkuma, het goud voor je spijsvertering. Soms zijn het juist de eenvoudigste dingen die het grootste verschil maken. Kurkuma, die warme gele wortel uit de keuken, is daar een prachtig voorbeeld van. We kennen hem vooral om zijn kleur en smaak, maar achter die bescheiden buitenkant schuilt een bijzondere werking. Kurkuma is een Gouden hulp voor je spijsvertering. Hier vind je een leuk artikel over het hoe, wat en waarom. 

Kurkuma en ayurveda

In de Ayurveda wordt kurkuma al duizenden jaren gebruikt om het spijsverteringsvuur aan te wakkeren, het innerlijke vuurtje dat helpt je eten goed te verteren. Niet hard, niet scherp, maar zacht en stimulerend. In de Ayurveda wordt kurkuma al eeuwenlang gezien als een zachte ondersteuner van de spijsvertering. Niet dwingend of heftig, maar rustig en in balans. Precies zoals het lichaam het graag heeft. We kennen kurkuma allemaal als dat vrolijk gele kruid dat alles een zonnige kleur geeft. Maar wist je dat deze “gouden wortel” ook je spijsvertering een flinke steun in de rug kan geven?

Want een goede spijsvertering begint niet alleen bij wat we eten, maar vooral bij hoe ons lichaam daarmee omgaat. En daar kan kurkuma op meerdere manieren een rol in spelen.

4 manieren waarop kurkuma je spijsvertering ondersteunt

Lees de rest van dit bericht →

apr5

Een Indiase eiercurry met Pasen ? (met recept)

Geplaatst op door
Standaard

eieren header

Met Pasen staan eieren bijna vanzelfsprekend op tafel. Meestal gekookt, soms gevuld, en vaak mooi gekleurd voor het ontbijt of de brunch. Maar met eieren kun je veel meer doen dan alleen een simpel ontbijtgerecht maken. In veel landen worden eieren namelijk ook gebruikt in warme, kruidige gerechten. In India is dat heel gewoon. Daar worden eieren vaak bereid in een geurige curry, met een paar eenvoudige specerijen en een beetje ghee of boter. Het resultaat is verrassend lekker: zacht, warm en licht kruidig.

In dit artikel deel ik een heel eenvoudig recept voor een Indiase eiercurry. Het staat in ongeveer tien minuten op tafel en je hebt er maar een paar ingrediënten voor nodig. Ideaal voor een bijzondere Paasbrunch of gewoon voor een snelle, warme maaltijd. Soms zijn de eenvoudigste gerechten namelijk ook de lekkerste.

Het eitje

Er zijn weinig voedingsmiddelen die zulke hoge dalen en pieken hebben mee gemaakt als het eitje. Meestal, als we spreken over eieren, wordt daarmee het kippenei bedoeld. Deze eieren bevatten zeer veel goede voedingsstoffen, zoals selenium, choline, Vitamine B12, jodium, Vitamine A en D.

eiercurry foto

Een heerlijk en simpel eiercurry gerecht

Ook heeft het eiwit van een eitje een zeer gezond aminozuren profiel, en past goed bij onze lichamelijke functies. En is het eitje erg voedzaam, omdat het de ogen vitaal houdt.

Het onbevruchte kippenei maakte, halverwege de twintigste eeuw, tot de ideale voeding.  Het was goedkoop, makkelijk verteerbaar, caloriearm en had een goede samenstelling van aminozuren. Ook is gebleken dat in eigeel vele antioxidanten, zoals luteïne en zeaxanthine aanwezig zijn, die juist tegen hartaanvallen beschermen.

Ook zou het eitje de nachtelijke liefde tot een genoegen maken, dan moest je het wel ’s morgens eten, met een beetje zout erbij.

Het is nog steeds omstreden om eieren elke dag veel eieren eten. Maar af en toe deze simpele heerlijke eiercurry ? Moet toch kunnen !

Het heel erg oude eierrekje van mijn bet-óvergrootouders(!!)  Oude Opa Scholtens had het gemaakt van oude garenklosjes, voor Oma. Kijk maar naar de tussen stukjes. Het is een wonder dat ik het nog erg mooi is, én dat ik het in mijn bezit heb.

Recept van een simpele en lekkere eiercurry 

Lees de rest van dit bericht →

mrt1

Gierst bevordert een gezonde darmflora

Geplaatst op door
Standaard

Gierstdieet ? Een gierstdieet bevordert een gezonde darmflora. We leven in een tijd waarin darmklachten bijna normaal lijken. Een opgeblazen gevoel, wisselende ontlasting, vermoeidheid na het eten of een bloedsuiker die alle kanten op schiet. Vaak zoeken we de oplossing in supplementen, poeders en pillen. Maar soms ligt de kracht juist in eenvoud. In dit artikel neem ik je mee naar een vergeten basisvoedsel: gierst. Een klein, rond graantje dat in de traditionele voedingsleer al eeuwenlang wordt gebruikt om het spijsverteringsstelsel rust te geven. Gierst is van nature glutenvrij, licht verteerbaar en rijk aan vezels. Dat maakt het bijzonder geschikt wanneer de darmen overprikkeld zijn en behoefte hebben aan herstel.

Een gierstdieet bevordert een gezonde darmflora.

gierst

Je leest waarom darmproblemen vaak ontstaan door overbelasting en te veel prikkels. We kijken naar hoe gierst de darmflora kan ondersteunen en waarom een tijdelijke versimpeling van voeding soms meer effect heeft dan nóg een supplement.

In een drogisterij stond ik eens achter een mevrouw met aanhoudende darmklachten. Ze kocht meerdere potjes met pillen tegelijk. Toch bleef haar buik onrustig, vertelde ze. En of het goed zou helpen tegen haar pijnlijke darmklachten.

Het raakte me, want soms zoeken we de oplossing in nóg meer supplementen, terwijl de basis veel eenvoudiger kan zijn.

Bij darmproblemen draait het vaak om overbelasting. Te veel prikkels, te weinig rust, onregelmatig eten, snelle suikers of moeilijk verteerbare voeding. De darmen raken geïrriteerd en de darmflora verliest haar balans. Juist dan kan versimpelen wonderen doen.

Wat is gierst?

Lees de rest van dit bericht →
feb8

Zwarte chocolademelk met sinaasappel en kurkuma

Geplaatst op door
Standaard

Soms mag verwennerij méér zijn dan alleen lekker. Deze zwarte chocolademelk bewijst dat smaak en gezondheid perfect samen kunnen gaan. Met pure, donkere chocolade, verwarmende kruiden en een vleugje citrus ontstaat een drank met een echte wów-factor. Niet mierzoet, maar diep, romig en vol karakter. Deze chocolademelk ondersteunt het lichaam van binnenuit en is bovendien geschikt voor mensen met diabetes type 2. Het geheim zit in de keuze voor pure ingrediënten en slimme combinaties. Een recept dat comfort biedt, zonder schuldgevoel en dat goed voor je gezondheid is 

Zwarte chocolademelk, een recept met een “wów-factor

► Voorbereidingstijd: 5 minuten
► Bereidingstijd: 5 minuten

Wist je dat een kop warme chocolademelk méér kan zijn dan alleen pure verwennerij? Deze versie is niet alleen ontzettend lekker, maar ondersteunt ook je lichaam van binnenuit. Én is geschikt voor iemand met Diabetes Mellulitis 2.

Wanneer je chocolademelk maakt met pure, donkere chocolade (ongeveer 80%), kan dat het herstelvermogen van je lichaam versterken. Donkere chocolade helpt namelijk het aantal stamcellen in je bloed te vergroten. En alsof dat nog niet genoeg is: kurkuma staat bekend om zijn krachtige ontstekingsremmende werking.

Het belangrijkste geheim ?

Lees de rest van dit bericht →
jan11

Vet en peper, de startmotor van kurkuma en curcumine

Geplaatst op door
Standaard

Vet en peper, de startmotor van kurkuma en curcumine. Dit lijken misschien simpele ingrediënten, maar samen vormen ze de echte startmotor van kurkuma en curcumine. In dit artikel duiken we in het waarom achter deze gouden combinatie. Waarom heeft curcumine vet nodig om zijn werk te kunnen doen? En welke rol speelt zwarte peper bij de opname in ons lichaam? Veel mensen gebruiken kurkuma, maar halen er onbewust lang niet alles uit. Door beter te begrijpen hoe vet en peper samenwerken, kun je de kracht van kurkuma optimaal benutten. Deze blog legt op een heldere manier uit hoe dat precies zit en hoe je dit eenvoudig toepast in je dagelijkse voeding.

Waarom werken kurkuma longa en curcumine C3 nóg beter met een beetje vet en peper ?  

Kurkuma is een gouden krachtbommetje uit de natuur. Maar wist je dat je lichaam kurkuma en curcumine veel beter opneemt als je het combineert met vet én met zwarte peper?

Wat doen deze beide bij kurkuma en curcumine ? 

Lees de rest van dit bericht →