Categorie archief: Koken en recepten

De Geneeskrachtige Kruiden serie (Koriander)

Standaard

De Geneeskrachtige Kruidenserie foto

Koriander, je houdt ervan of je walgt ervan. Deze enige twee opties bestaan er voor koriander. Hoe kan dat eigenlijk ? Maar waar zou India zijn, zonder de pittige diepe smaak van koriander. India is het land dat bekend staat om haar verfijnde specerijen. Toch is koriander geen inheems Indiaas kruid, maar een Mediterrane plant die is mee genomen naar Azië. Koriander is een plant die de geschiedenis heeft veranderd. Wist je dat koriander een kruid én een specerij tegelijk is ? Maar wat is koriander precies ? Kun je het zelf kweken ? Zijn er leuke weetjes over koriander ? En wat zijn eigenlijk de beste combinaties met koriander ? En heeft koriander ook geneeskrachtige uitwerkingen ? Hier vind je het laatste deel van de leuke en veelzijdige 10-delige geneeskrachtige kruiden serie : Koriander.

Waarom vinden mensen koriander naar zeep smaken ?

Koriander blad kruiden blog

Vers, jong koriander blad. Oudere koriander planten hebben een geveerde bladsoort

Mijn zus kwam gisteren bij ons eten, en dat was hartstikke gezellig. We hebben ons slap gelachen. Mijn man had, ooit eens toen we uit eten gingen, een schaal bloemkool als toetje besteld. Ná het eten. Hij had nog trek, en de FEBO was te ver lopen. Wát hebben we gelachen, de ober vond het minder grappig. En mijn man ?  Die trekt zich zo-wie-zo nergens wat van aan. Die doet precies wat hij wil.

Maar toen er gisteren een beetje koriander op de tafel kwam, zei ze direct. ..”..Gôh, dit spul smaakt naar zeep…”.. Ja, de meningen over koriander zijn zwaar verdeeld. De één vindt het smaken naar een blok zeep en de ander vindt het heerlijk. Hoe komt dat precies? Ik heb het eens opgezocht, men legt uit dat het te maken heeft met ons DNA: “In ons DNA staat beschreven hoe onze eiwitten worden opgebouwd. Onze eiwitten bepalen een hoop, onder andere ook wat we proeven en ruiken.”

Mensen delen een hoop DNA met elkaar, maar er zijn altijd individuele verschillen. We hebben zes miljard genen en die kleine verschillen zorgen voor al die verschillende mensen. Het ligt aan één gen, als je koriander naar zeep vindt smaken. Of gewoon ‘vies’ vindt.

“Op een van onze chromosomen ligt ook het bouwplan voor een smaak- en geurreceptor en die zoekt de stof ‘aldehyde’. Aldehyde is die zeepsmaak, die ze dan proeven in de koriander. Bij sommige mensen staat de gevoeligheid voor die zeepsmaak scherper afgesteld. Hoe kan dit eigenlijk ? Sommige mensen hebben méér smaak receptoren voor die ‘aldehyden’ . En deze zitten ook in zeep, vandaar het waarnemen van de zeepsmaak.

Wist u dat dit ook geldt voor het feit dat kinderen vaak géén spruitjes en witlof lusten. Bij deze kinderen staat de ‘bitter receptor’ veel scherper afgesteld. Zó zit dat.

Wat is koriander ?    

Kruiden en specerijen waren vroeger véél meer dan alleen smaakmakers. Het is een erg aromatisch en éénjarig kruide. Het is een inheemse plant in het hele Mediterrane gebied en Azíë. In de ayurvedische geneeskunde wordt koriander gebruikt als een digestief. Maar ook staat koriander bekend om haar verkoelende werking in ons lichaam. Het is een plant uit de familie “Apiaceae” en heet in het Latijns ‘Coriandrum Sativum’.

Lees de rest van dit bericht

De Geneeskrachtige Kruiden serie (Dille)

Standaard

De Geneeskrachtige Kruidenserie foto

Wat is eigenlijk dille, en waar komt het vandaan. Hoe gebruik je het in de keuken en zijn er ook leuke keukenweetjes over dille ? En als je zelf dille zou willen kweken ? Hoe pak je dat het beste aan ? Waar werd dille vroeger het meeste voor gebruikt en zijn er ook geneeskrachtige toepassingen van dille ? En zijn er ook contra indicaties bij dille, of kun je het altijd en overal eten. De naam dille komt van het Scandinavische ‘Dylla’ en nog veel meer weetjes en lekkere toepassingen en recepten vind je in dit leuke en informatieve artikel over Dille, uit de Latijnse plantenfamilie  “Apiaceae”. Haar Latijnse naam is “Anethum Graveolens L.” Met een paar lekkere en eenvoudige recepten met dille.

Wat is dille ?

Dille in de pot met jute

Dille met haar prachtige donkergroene pluimen

Dille is een prachtig kruid, met lange donkergroene pluimen. Deze zeer aromatisch plant komt van verre, uit het Mediterrane gebied, net zoals de meeste keukenkruiden die we hier hebben besproken.

Het moet zeer aantrekkelijk voor kinderen zijn. Dat kan haast niet anders. Zowel uiterlijk, maar ook de geur trekt de kleintjes áán. Vorige week  liepen we op de markt in Groningen. Ik was op weg naar de grote verse kruiden kraam. Vóór mij liep een mini-jongedame van ca 3 jaren jong.

Met haar rode haren in een staart en een roze jasje aan. Ze kon met haar handje nét bij de pluimen van de dille, die met grote bossen naar beneden hingen. Professioneel kneep ze even in de pluimen er rook aan haar vingers. Ze pakte een klein plukje dille en at het op. Het was goedgekeurd door de kleine meid.

Haar vader zag haar en pakte haar bij haar hand, want ze was ‘verdwenen’ tussen de hoge ‘corona-kratten afscheiding’. Omdat ze zo klein was. Het trof mij, hoe een zo’n klein kind de kruiden keurde. Waar zou ze dat geleerd hebben ? Ik stond er eens over na te denken en op mijn beurt te wachten. Dille moet een kruid voor kinderen zijn.

Het is, net als de andere kruiden, van oorsprong een kruid voor kleine kinderen. Omdat het al in oude eeuwen beschreven staat als een kruid dat het mooie vermogen bezit om baby’s  en kleine kinderen ongestoord te laten slapen. Ik heb het zien gebeuren, hoe dille kleine kinderen aantrekt. Prachtig.

Weetjes over Dille in de keuken

De naam komt van het Scandinavische “DYLLA”. Wat zoveel betekent als verzachten, wiegen of sussen. Het werd vroeger gebruikt tegen slapeloosheid. Kleine hummels, die veel huilden en niet wilden slapen kregen het als thee te drinken. Zelf voor kleine baby’s werd het tegen krampjes ingenomen.

Lees de rest van dit bericht

De Geneeskrachtige Kruiden serie (Basilicum)

Standaard

De Geneeskrachtige Kruidenserie fotoDe Geneeskrachtige Kruiden serie (Basilicum)

Basilicum is écht een Zuidwest Europees kruid. Vooral de Italiaanse keuken weet wel raad met basilicum. De Latijnse naam van basilicum is ‘Ocimum Basilicum Labiatae’. Of de ‘Ocimum Sanctum Labiatae’ De klassieker van tomaten, olijfolie en mozzarella blijft lekker. Maar een échte vers gemaakte basilicumpesto is een gerecht waar je het water in de mond loopt. En dan over spaghetti. Basilicum hóórt in de minestrone soep en in de ‘salsa verde’. Hier vind je een leuk en informatief artikel over een oud Europees kruid, basilicum. Mét natuurlijk de nodige tips en truks en de bijbehorende recepten.

Wat is basilicum ?

bas tomaten en basilicum foto1

Tomaten met basilicum,.. Mmmm !

Waarbij iemand bij koriander kan zeggen dat hij het niet lust. Of bij rozemarijn dat men de kleine blaadjes vervelend in het eten vindt. Maar bij de geur van het kruid basilicum hoor je de meeste mensen zeggen dat ze het héérlijk vinden. Dat vind ikzelf ook, een bos verse basilicum op de vensterbank ruikt héérlijk. En als je het op de markt hebt gekocht, en het ligt alvast in de auto op de bank,.. die geur als de deur weer open gaat. Daarbij loopt je het water in je mond. Zin in Italiaans eten !

Basilicum is lid van de lipbloemigen familie. Het is een van de bekendste en meest geliefde kruiden uit West Europa. Dit lekkere geurende en goed smakende keukenkruid houdt van warmte en zonlicht. Als het te koud is wordt de basilicum snel bruin, verschrompelt en laat haar blaadjes vallen. Je kunt basilicum geen winter buiten laten, dan gaat de plant dood. De blaadjes staan tegenover elkaar en zijn kruislings geplaatst.

Ik heb graag een pot vol basilicum in de keuken op de vensterbank staan. Het ruikt lekker en het ziet er mooi uit. Vooral als het in het zonnetje staan, en genoeg water krijgen, kunnen ze flink groeien.

Van oorsprong komt de basilicum uit Zuid Azië, zelfs mogelijk uit India. Van daaruit heeft de basilicum zich verder verspreid. Maar bóven de Alpen komt de basilicum niet meer in het wild voor. Alléén in gekweekte vorm.

Weetjes over basilicum in de keuken

Daar kun je boeken over vól schrijven. Wist je dat er een heleboel soorten basilicum zijn ? Net als bij tijm ? Er zijn de citroen- anijs- en kaneel- en thai basilicum. Maar de basilicum die wij zo lekker vinden heet de Genovese Basilicum, vers geplukt is ze een beetje peperachtig van smaak. En ook heel volmondig en intensief aromatisch. De basilicum plant bevat, naast vele gezonde, etherische oliën ook bijzondere bitterstoffen. Deze bitterstoffen stimuleren een honger gevoel en ook een goede spijsvertering.

Lees de rest van dit bericht

De Geneeskrachtige Kruiden serie (Oregano)

Standaard

De Geneeskrachtige Kruidenserie foto

Oregano, het is de geur die je, als je een pizzeria binnenkomt,  direct  herkent. De heerlijke kruidengeur uit de oven, van de warm bakkende pizza. Het is een makkelijk te kweken plant. Wist je dat oregano ook vaak wilde marjolein of majoraan genoemd wordt ? De Latijnse naam van oregano is “Origanum Majorana” of “Origanum Vulgare”. De wilde marjolein is zoeter dan de oregano. Want is van dezelfde plantenfamilie. De ‘vulgare’ soort  is de oregano die we in de winkels vinden. En op de pizza’s. Deze soort heeft een groene tot lichtgroene blaadjes met sóms een iets viltige buiten kant. En de geur is onmiskenbaar. Hier vind je een leuk en informatief artikel over oregano.

Wat is oregano ?

Oregano is een van de belangrijkste en meest gebruikte kruiden uit het Middellandse zeegebied. Het heeft een heerlijk eetlustopwekkend aroma. Dit kruid wordt veel gebruikt in Spanje, Griekenland en vooral in Italië. Waar het onmisbaar is op de pizza. En vooral op de pizza “Napolitana” en de pizza “Margarita”

oregano

Oregano

De meeste oregano groeit gewoon in het wild in het Mediterrane gebied. De oorsprong van dit kruid ligt in Griekenland, maar Turkije is de belangrijkste leverancier. En wist je dat er ontelbare soorten oregano zijn ? Gouden oregano, witte en donkere oregano. Ook is er bonte oregano. Ze ruiken allemaal sterk en erg aromatisch, vooral als ze onder de brandende zon groeien, waardoor de etherische oliën geconcentreerder worden.

Het is een winterharde plant die ongeveer 75 cm hoog wordt. En ze heeft paarse bloemetjes is de bloei. Ze zijn familie van de ‘labiatae’ familie. Net als de munt, salie en tijm. In veel landen heerst verwarring over de vele verschillende soorten, maar wat ze allemaal hetzelfde hebben is hun etherische olie thymol en carvracol.

Weetjes over oregano in de keuken

In de keuken zijn de verschillende sterk ruikende oregano soorten van Kreta bekend als ‘rhigani’.  In Mexico noemt men het ‘wilde oregano’, en wordt het veel gebruikt in de ‘enchiladas’

Na de 2e Wereldoorlog namen de soldaten, die in Italië waren gestationeerd, de oregano mee naar Noord Amerika.  De soldaten waardeerden het Italiaanse eten bijzonder, en nemen verschillende kruiden mee.

Meer naar het zuiden, in Latijns Amerika, was de oregano al in gebruik als belangrijke smaakmaker in een mengsel met chilipoeder. Een pittig en zeer lekker ruikende smaakmaker. Oregano smaakt uitstekend bij gegrilde vis, calamares, in vullingen en in worstvullingen.

Gebruik nooit teveel oregano, dat overheerst het gerecht. De allerbeste boezemvriend van oregano is de tomaat.

oregano tomatensaus

Oregano tomatensaus. Mmmm… !

 Waarom ? Omdat de licht zepige alkaline smaak van oregano volledig wordt geneutraliseerd door het zuur van de tomaat.  En de zuren van de tomaat worden zoeter van smaak door de oregano.

  • Oregano en mozzarella zijn eveneens dikke vrienden, oregano versterkt de wat flauwe smaak van de mozzarella.
  • Vandaar de pizza Margarita met oregano, tomaat en mozzarella
  • Wie niet van de Italiaanse keuken houdt, kan de oregano gebruiken bij gebakken aardappeltjes en bij gegrilld vlees van de BBQ
  • Een aardappelgratin met oregano ! Mmmm,.. !
  • Oregano past ook uitstekend bij zuurkool
  • Men deed vroeger oregano in de wijn, om de liefdeskrachten op te roepen
  • Een mengsel van basilicum, oregano, tijm en rozemarijn kan het zout in een gerecht geheel vervangen.
  • De smaak van oregano past uitstekend bij de smaak van pepermunt, laurier, knoflook, paprika, rozemarijn, salie, tijm en jeneverbessen
  • Kook oregano altijd méé in je recepten, gebruik het niet te veel vers.

Welke planten passen het beste bij de oregano op de vensterbank of in de tuin ?

Het is bijzonder dat er zoveel kruiden uit één plantenfamilie zijn. De ‘lipbloemigen’. De bladeren van de oregano staan kruisgewijs. Ze komen alléén voor in Zuid Limburg, en zijn daar ook zeldzaam. Oregano groeit op warme plaatsen, die uit de wind en in de zon staan. Oregano staat het liefst bij salie, tijm en rozemarijn. Omdat ze van dezelfde plantenfamilie zijn. En de verzorgelfjes hier dus óók van dezelfde familie zijn.

De Geneeskracht van oregano ?

In oude tijden werd oregano veel gebruikt tegen klachten in het maag- en darmkanaal. Oregano is een sterk kruid en heeft een desinfecterende werking op ons spijsverterings kanaal. Ook stimuleert de oregano de afscheiding van verterings sappen in ons lichaam. En werkt eveneens bloeddruk verlagend.

De looistoffen in deze plant helpt tegen diarree, daarom kun je in veel oude kruidenboeken een recept aantreffen van oregano thee tegen ‘doorloop’.

En, net als tijm, werd oregano gebruikt tegen hoest en prikkelhoest. Het bevat dezelfde etherische olie, genaamd thymol. Het werd ook gebruikt tegen tandvleesontstekingen en tegen keelpijn, door ermee te gorgelen. Maar oregano is hiertegen minder sterk en doeltreffend als de tijm.

Oregano werkt krampwerend, en verdrijft de darmgassen. Helpt bij een gebrek aan eetlust en tegen galklachten.

Het is een oeroud middel voor vrouwen met menstruatieklachten.

Ook staat beschreven dat oregano kan helpen tegen infecties van nagels of huid. Oregano is een desinfecterend kruid. Een candida infectie of infecties in de huid of nagels. Of daaruit voorkomend, zouden kunnen helpen, smeer het dan 3 maal per dag ín met oregano olie.

oregano snavel

In het ‘snavel masker’ zaten kruiden, waarvan men dacht dat het tegen de ziekte kon helpen

In de Middeleeuwen droegen de ‘doktoren’ een soort lange snavelneus. Deze was gevuld met kruiden, om de ingeademde lucht zuiver te houden.

Sterke oregano thee : Neem 3 theelepels gedroogde of 6 theelepels verse oregano. Doe het in een theekopje gekookt water. Dek het af met een dekseltje. En laat het 10 minuten staan. Afzeven en opdrinken. Kan helpen tegen diarree. Of gebruik het als gorgeldrank tegen keelpijn. Spoel ermee tegen tandvleesontstekingen, daarna uitspugen.

Oregano bad extract  : Dat heb ik ook een keer geprobeerd, het was aangenaam. Omdat het desinfecterend werkt, en ik had een wond aan mijn scheenbeen had. Maar ik heb de hele avond naar een pizza geroken. Mijn man had lol. Toch proberen ? Neem 100 gram gedroogde oregano bladeren. Doe de 100 gram gedroogde oregano in een pan en overgiet het met 1 liter kokend water. Laat het tot het kookpunt komen en draai het vuur uit. Ongeveer een kwartier laten staan. Afzeven en deze vloeistof in een warm bad vol water erbij gieten.

Tip : vervang 50 gram oregano voor 50 gram salie en kamille.

Hoe kan ik zelf het beste oregano kweken ?

Ja, dat is een leuke vraag. Ik heb dat zelf eens een keer gedaan, en dat was vrij snel een woekerende plant geworden. Overal groeide oregano, maar het vervelende was, dat Nederland te koud is om de sterke oregano geur en smaak te krijgen. Dus had ik bakken vol met ‘oregano onkruid’. Ze roken naar niets, en smaakten naar niets. Ze zagen er alleen uit als oregano.

Wil je het tóch proberen ? Zoek dan een droge, goed waterdoorlatende plek op. En zeker op een zonnige plek uit de wind. Zaai of plant de oregano in het begin van mei, wanneer de temperatuur bóven de 15 grdn is.

Deel de plant doormidden vóór de bloei, als je deze wilt gaan stekken. Aan het einde van de zomer kun je de hele plant oogsten (behalve de wortels natuurlijk) en de oregano in kleine bosjes ophangen om te drogen.

Verder nog wat leuks of wetenswaardigs over oregano ?

Ja, een paar leuke dingen weet ik nog wel.

  • Oregano is een oud kruid. De oude Egyptenaren kenden het ook al. Ze dachten dat oregano het heilige kruid van Osiris, de God van de doden was. En weefden daarom oregano door hun rituele kronen en kransen om de God Osiris te eren en gunstig te stemmen.
  • De oude Grieken hadden een ander idee van oregano, ze gebruikten het als tegengif bij een vergiftiging.
Oregano, mooi en lekker !

Oregano is ook mooi om te zien,

  • In de Middeleeuwen gebruikte men oregano tegen liefdesverdriet, hartzeer en eenzaamheid.
  • Oregano is afgeleid van het Griekse ‘oros’, dat betekent berg en ‘ganos’: vreugd
  • In de oudheid werd het kruid door Aphrodite verheven tot vredessymbool. Zo vlocht men bruidskronen van het kruid om liefde en respect te symboliseren.
  • Romeinen schonken elkaar bosjes oregano ten teken van vriendschap.
  • Men noemt oregano vroeger ook bergvreugde en welghemoet.
  • Aristoteles meldde dat schildpadden die een slang verzwolgen onmiddellijk oregano moesten eten om niet dood te gaan, zodoende werd oregano ook door mensen als tegengif ingenomen. Misschien heet ‘oregano’ daarom ook wel ‘slangenkruid’.
  • Grieken en Romeinen gebruikten oregano om vlees, vis, groenten en wijn te kruiden. 
  • Ook wordt er gezegd dat boeren hun vee graag lieten grazen op velden waar veel oregano groeide, in de overtuiging dat dit het vlees lekkerder maakte.
  • Oregano heeft de volgende vitamines en mineralen: Vitamine A, Vitamine B3 en B6, Vitamine E, Vitamine K, Calcium, Kalium. En ook Fosfor en IJzer en Mangaan

Waar smaakt oregano goed bij ? 

Oregano is heerlijk in frisse en ietwat kruidige salades en in soep zoals tomatensoep of pompoensoep, maar ook in een omelet en in vis- of vleesgerechten (stoofvlees, rundvlees, varkensvlees en gevogelte).

Strooi fijngehakte oregano ook eens over een vers gemaakte pizza.

En als het over groente gaat, dan combineert oregano prima bij komkommer, tomaat, aubergine, boontjes en courgette. Maar oregano kan ook lekker in een verse kruidenboter zijn.

Zijn er ook contra indicaties met oregano

Ja, die zijn er wel, maar niet veel. Ten eerste moet je er geen overdreven of veel te veel van nemen. Want daar kun je hoofdpijn van krijgen.  En als je zwanger bent is het beter om helemaal geen oregano te eten.

Zijn er lekkere recepten met oregano ?

Ja, die zijn er. Ik heb er twee uit mijn grote verzameling uitgekozen.

Zoekt u de beste Curcumine C3 Complex ‘Superieur’  en/of kurkuma longa ? Ik, persoonlijk, beveel u dekurkumaspecialist aan. Een webshop met brede specialistische kennis over kurkuma en curcumine en veelzijdige hoogwaardigezuivere producten. Zij zijn gewoon de beste als het over kurkuma gaat ! De beste kwaliteit voor de laagste prijs. Natuurproducten volgens de oude 100 % natuurlijke ayurvedische methode. Zonder enige vorm van toevoegingen. 

Disclaimer : Raadpleeg bij twijfel altijd een arts. Samensteller doet geen claims over diagnose, behandeling, genezing of ziektepreventie. De inhoud van dit artikel is uitsluitend bedoeld voor informatieve doeleinden. Houd er rekening mee dat de inhoud van dit artikel nog niets is geëvalueerd door medisch deskundigen. Geen van deze informatie dient te worden opgevat als medisch advies.  Raadpleeg daarom altijd een medisch gespecialiseerd/gekwalificeerd arts met kennis van natuurlijke supplementen voor aanvang van gebruik van natuurvoeding, voedingsadviezen en/of voeding of natuurlijke supplementen.

Meer artikelen uit deze De Geneeskrachtige Kruiden serie ? 

  1. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/03/07/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-deel-1-inleiding/
  2. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/03/14/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-tijm/
  3. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/03/28/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-salie/
  4. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/04/11/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-rozemarijn/
  5. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/04/25/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-oregano/
  6. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/05/09/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-basilicum/
  7. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/05/23/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-dille/
  8. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/05/30/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-dragon/
  9. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/06/13/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-munt/
  10. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/06/27/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-peterselie/
  11. https://degeneeskrachtigekeuken.nl/2021/07/11/de-geneeskrachtige-kruiden-serie-koriander/

De geschiedenis van oude geneeskunst in vorige eeuwen

Standaard

De Geneeskrachtige Keuken, een artikel over geneeskunde en koken in oude tijden. Een poosje geleden hebben jullie een artikel van mij, op deze blog, gelezen. Het ging over een recept uit ca 1886 (1). Het was een leuke ontdekking om een dergelijk oud boekje zélf te mogen bezitten. Ik ben eens op zoek gegaan naar méér van dergelijke oude informatie, en kwam erop uit dat het vroeger váák artsen waren, die kookboeken schreven. De scheidslijn tussen een dokter en een kok was erg dun. Het liep in elkaar over. Men keek ook geheel ánders tegen eten, koken en ziekte aan als vandaag de dag. Ik ben eens op zoek gegaan in eeuwenoude “COC BOEKEN” uit de 15e, 16e, 17e en 18e eeuw. Lees het, huiver en verbaas je met dit leuke en informatieve artikel. De geschiedenis van oude geneeskunst uit vorige eeuwen.

“Laat uw voedsel uw medicijn zijn, en uw medicijn uw voedsel”

koffie blog ei

Medicijnen uit de Middeleeuwen

Deze gevleugelde woorden van de grondlegger van de gezondheidszorg, Hippocrates,  klinken tot vandaag de dag dóór. Wat vroeger een normale zaak was, is in onze tijd een ontdekking geworden. Ieder uur van de dag wordt je bestookt met wat gezond is, wat je moet eten, wat je niet moet eten. Wat je vooral direct moet kopen. En ga zo maar door.

Maar het feit dat een arts slechts 4 uren in zijn gehele studie heeft besteed aan kennis over voeding zegt genoeg. Héél  langzaam beginnen moderne artsen wederom te beseffen dat goede en juiste voeding van groot belang is voor de gezonde mens. En dat goede voeding véél lichamelijke klachten zou kunnen oplossen. Eigenlijk zijn we weer ‘terug bij af’. Want dit beweerde Hippocrates óók al. Een paar duizend jaren geleden. En de ayurveda, 6000 jaren geleden. Laten we eens een rondje geschiedenis van het koken en geneeskunde gaan doen. 

“Humoren- of temperamenten leer” 

In de Middeleeuwen keek men geheel anders tegen gezondheid en ziekte aan, als nú. De arts Hippocrates van Kos (460 – 370 v. Chr), formuleerde dat het karakter en gezondheid van een mens zouden afhangen van een goede balans tussen vier lichaamssappen :

Lees de rest van dit bericht

De Geneeskrachtige Kruiden serie (Rozemarijn)

Standaard

De Geneeskrachtige Kruidenserie foto

De Geneeskrachtige Kruiden. Rozemarijn, als ze in de winkel liggen kan ik het niet nalaten om een pakje mee te nemen. En als ik er langs loop, moet ik even aan de blaadjes komen en ruiken. Wist je dat rozemarijn ooit eens een symbool voor liefde, trouw en standvastigheid was ? Rozemarijn is populair. Het is veelzijdig, brengt een heerlijke geur mee. De kleur is mooi. En in de keuken is het een verfijnd lekker kruid. Rozemarijn doet me direct aan Frankrijk denken. Aan de Provence. Haar Latijnse naam is “Rosmarinus Officinalis”.  De blaadjes lijken een beetje op dennennaalden en hebben een wat plakkerig harsachtig aroma. De geur van rozemarijn is heerlijk. Hier vindt je een artikel over het 3e kruid uit De Geneeskrachtige Kruiden serie : Rozemarijn.

Wat is Rozemarijn ?

Rozemarijn is van oorsprong een struikachtige en houtachtige plant. Haar blaadjes voelen een beetje dennennaald-

rozemarijn-plant

Rozemarijn, ‘dauw van de zee’. Wat een mooie naam.

achtig aan. Ze wordt ongeveer een meter hoog. Ze groeit al vele duizenden jaren in de buurt van de Middellandse zee. Een typische Middellandse zeegebied plant.

Ze groeit op de droge hellingen. En zo komt rozemarijn ook aan haar naam. Het heeft niets met ‘rozen’ te maken, maar met de zee. “Ros” betekent “dauw”. En “Marinus” betekent “uit de zee”.

Dus de oorspronkelijke naam is ‘dauw van de zee’. Ik vind het een geslaagde naam. Als je ’s morgens een takje bloeiende rozemarijn bekijkt, waar de dauwdruppels nog aan de bloemetjes hangen. Feeëriek mooi ! Doe maar eens.

Als inhoudsstoffen heeft de rozemarijn : etherische olie, flavonoïden, een beetje saponine, looistoffen, fenolzuren, organische zuren, rosmaricine, en hars.

Neem eens een bloeiend rozemarijntakje, en bekijk haar eens rustig en met belangstelling. Haar bloemetjes zijn een klein wonder. Eigenlijk bloeit de rozemarijn ’s winters, zodat de hete zon haar bloemetjes niet uitdroogt. In Nederland bloeit de rozemarijn in het voorjaar en in het najaar. Ze bloeit in April, Mei en Juni.

Eigenlijk zijn er heel veel verschillende soorten rozemarijn. Rozemarijn houdt van zon.

Weetjes over rozemarijn in de keuken

Lees de rest van dit bericht

Alles over Palmkool of Cavolo Nero (met 5 heerlijke recepten)

Standaard

Boerenkool kent iedereen wel. Maar de boerenkool heeft ook een heel chique zusje, ze heet Palmkool of Cavolo Nero. Dit betekent ‘zwarte kool’. En ze komt uit Italië. Het is eigenlijk een wintergroente, maar als je er écht zomerse gerechten mee wilt maken ? Geen probleem, mogelijkheden genoeg. Palmkool heeft veel gezonde voedingsstoffen. Alleen is het soms wat moeilijk te vinden, de meeste natuurvoedingswinkels of marktkramen hebben deze kool wel te koop. Hier vindt je een leuk informatief artikel over Palmkool, oftewel Cavolo Nero

Wat is Palmkool of Cavolo Nero ? Waar koop je dat ?

Man puts lacinato kale leaves into the basket. Harvesting on a farm

Soms vindt je deze groente bij AH of de JUMBO. Maar de meeste kans heb je bij een natuurvoedingswinkel.

Toen we de vorige week op de markt liepen, naar onze vaste Biologische kraam, lag er een hele bak met Cavolo Nero. Kopen !! Daar verzin ik wel een paar lekkere recepten mee. We hebben direct een pond gekocht, dat was een flink zak vol. Ik vind het altijd spannend om iets bijzonders in huis te hebben. Gelukkig is het ’s nachts nog flink koud, dus kan de cavolo nero buiten, in de afgesloten emmer,  liggen. Als de koolbladeren een beetje bevriezen, dan wordt het alleen maar lekkerder.

Soms vindt je deze groente bij AH of de JUMBO. Maar de meeste kans heb je bij een natuurvoedingswinkel. Koop gerust een paar bladen, ze zijn erg gezond en je kunt er spannende gerechten mee maken.

Waar komt de Palmkool eigenlijk vandaan ? 

Cabbage white caterpillars feeding on the leaf of cavalo nero plant

Rupsen zijn ook gek op Cavolo Nero, alleen je ziet ze sneller.

Uit Italië. Om precies te zijn uit Toscane. Uit het Middellandse zee gebied. Het is een prachtige plant, en lijkt een beetje op een kleine palmboom. Vandaar de naam. De koolbladeren groeien, net als bij een palmboom, een beetje van de stengel áf. De kleur is mooi héél donkergroen. Vandaar ook de naam ‘Cavolo Nero’ of zwarte kool. het is veel gladder dan de boerenkool. En daarom ook minder ‘zanderig’. Een nadeel van de verse boerenkool is het gekrulde blad. Daar zit vaak veel zand tussen. En rupsen lusten ook graag boerenkool, dus zitten er ook regelmatig tussen. Evenals slakken.

Met Cavolo Nero heb je dit zand niet, het blad is kleiner en gladder. Alhoewel slakken en rupsen ook gek zijn op Cavolo Nero, alles hebben ze péch. Je ziet ze sneller !

Waarom is Cavolo Nero gezond ?

Lees de rest van dit bericht

De Geneeskrachtige Kruiden serie (Salie)

Standaard

De Geneeskrachtige Kruidenserie foto

De Geneeskrachtige Kruiden. Salie is in iedere supermarkt te koop. Er is niet zoveel bekend over de culinaire geschiedenis van dit kruid. Wel staat er beschreven dat de oude Grieken salie éérder als een geneesmiddel zagen, en niet als een lekkere smaakmaker. Bij de oude Grieken was de salie het ‘kruid der onsterfelijkheid’. Vooral in de landen rond de Middellandse zee is salie een gewaardeerd kruid in de gerechten. Wist je dat er ongeveer 900 verschillende soorten salie zijn ? Maar ze zijn lang niet allemaal eetbaar. Hier vind je een leuk en informatief artikel over salie.

Wat is salie ?

salie-plant

Een salieplant, als ik een lieveheersbeestje zou zijn, dan,..

Salie behoort, net als tijm, munt en rozemarijn, tot de lipbloemenfamilie. Je kunt het blad en de bloemen in je gerechten verwerken. Ik kan me, als vegetariër, geen Mediterraans gerecht bedenken zonder een paar blaadjes salie. Salie groeit tot láát in het jaar door, en je kunt de blaadjes tot in hartje winter gebruiken.

Ik ben gék op salie. Als kind al vond ik de geur heerlijk. Als ik een ‘lieveheersbeestje’  zou zijn, zou ik elke dag een poos op een salieplant willen zitten. Lijkt me geweldig.

Salie is een groenblijvend struikje dat inheems was in het zuiden van Europa, en het mediterrane gebied. De officiële naam is “Salvia Officinalis”.

Het was pas in de Middeleeuwen dat er in de kloosters weer wat interesse voor salie kwam. Dit was omdat de monniken erover lazen in oude geschriften, die ze kopieerden. Er was nog geen boekdrukkunst, dus alles werd met de hand geschreven en gekopieerd. Men ging salie kweken in de kloostertuinen.

En dit was niet om in de keuken te gebruiken, maar omdat men geloofde dat salie ‘de eeuwige jeugd’ zou geven. Salie werd voornamelijk aan wijn toegevoegd om de zure smaak te maskeren. In de oude Nederlandse taal was ‘Jan Salie’ een uitdrukking voor iemand die nogal sloom was.

Wie was Jan Salie ?

De naam van Jan Salie is gebaseerd op echte salie, een geneeskrachtig en rustgevend kruid. Zo zeer rustgevend dat Potgieter in zijn boek “Jan, Jannetje en hun jongste kind” (1841) Jan Salie laat optreden, die, voor hij naar bed gaat, saliemelk drinkt. In plaats van een glas bier. Jan Salie wist niets tot stand te brengen. En had totaal geen ondernemersgeest. Hij kon niets, wou niets en deed ook niets. Gewoon een slapjanus die tot niets kwam. Zijn naam was Jan Salie en de naam is ontleend aan de flauwig zoete smaak van saliemelk.

Weetjes over salie in de keuken

Lees de rest van dit bericht

Alles over mosterd (met 15 héérlijke recepten met mosterd)

Standaard

Mosterd. Een bijzondere specerij. In iedere huishouding is er wel een potje te vinden. Mosterd maakt het eten beter verteerbaar en heeft veel goede eigenschappen voor onze gezondheid. En met mosterd kun je de heerlijkste dingen maken, van verschillende sausen en/of gerechten. En het zelf maken van mosterd is een leuke bezigheid. Daar zijn zo ontelbaar veel variaties mee mogelijk, dat je er een boek over kunt schrijven. Maar waar komt mosterd eigenlijk vandaan ? Hoe keek men in oude oude historie tegen mosterd aan ? Hier vindt je een leuk artikel over het koken mét en maken ván mosterd in al haar variaties. Weetjes over mosterd, met 15 heerlijke recepten voor mosterdsauzen. 

Een artikel over mosterd ?

Mosterd

Mosterd, in ieder huishouden is wel een potje vól te vinden 

Gisteren zat ik achter mijn computer te denken. Wat zou een leuk en interessant onderwerp zijn om eens een artikel over te schrijven ? Na een lange poos naar buiten staren wist ik het nog steeds niet.

Dan maar weer een ronde door mijn ontelbare ‘plakboeken’ met recepten. Toen viel mijn oog op één klein papiertje. Met een recept van “Wilbrink”, van een paar jaren geleden.  Hij schreef dat ieder lekker recept altijd begint met wat olie EN een klein schepje mosterd in je pan.

Sindsdien heb ik zijn tip opgevolgd en hij heeft gelijk ! Je gerecht krijgt een frisse diepte. Altijd lekker, en bij mij altijd het vaste begin van ieder recept. Ook voor taarten, ovengerechten en spaghetti enzovoort. Nu weet ik wat ik ga schrijven, een artikel over mosterd ! Met héél veel zelfmaak recepten !

Al sinds oude tijden hebben mensen in de gaten, dat de gerechten die je eet, door een klein schepje mosterd beter verteren. Zeker de iets zwaardere gerechten, zoals vet vlees, varkensvlees en vette vis.

Maar ook voedsel als bonen, komkommers en tomaten leven óp met een schepje mosterd. De ene houdt ervan, een ander absoluut niet, zegt ze. Maar het vreemde is, als de mosterd één maal in het gerecht is verwerkt dan vindt men het erg lekker.

Heeft mosterd ook een geneeskrachtige werking ?

Mosterd planten horen bij de familie van de ‘kruisbloemigen’. Broccoli en bloemkool behoren ook tot deze plantenfamilie. Al lange tijd geleden ontdekte de mens dat mosterd als kruid geschikt was om medicijnen van te maken.

Mosterd

Mosterd zélf maken is écht Engels

Mosterdkorreltjes smaken op zichzelf niet scherp. Alleen als je erop kauwt, komt de pittige smaak los. Dat komt omdat er een stof in mosterd zit (Myrosin) die reageert op een beetje vloeistof. En dat geeft een scherpe smaak.

Al lang geleden in de geschiedenis werden de mosterdkorrels met azijn en water vermengd. En je had een mosterdpasta. Om het een scherpere smaak te geven, werden de mosterdkorrels éérst tot meel gemalen, en daarna pas met azijn en water vermengd.

Wist je dat mosterd misschien de redding van de westerse fastfood cultuur is ? De meeste voorverpakte, bewerkte producten en sauzen zijn het gezondste soort eten niet. Mosterd is hier een complete uitzondering op.

Mosterdzaad heeft al vele malen bewezen dat het wellicht de kanker stimulerende toevoegingen in slechte voeding kan compenseren. Ook is er bewezen dat mosterd de groei van bepaalde vormen van kanker zoals blaaskanker kan remmen. Mosterdzaad heeft dit te danken aan de aanwezigheid van de stof ‘Allyl Isothiocyanate’.

Naast de kankerwerende werking is mosterd ook zeer rijk aan allerlei voedingsstoffen. Volgens wetenschappelijk onderzoek kan het eten van mosterdzaden en mosterdbladeren of mosterd zélf een migraine aanval verlichten.

Mosterd in de oude geschiedenis

Lees de rest van dit bericht

De Geneeskrachtige Kruiden-serie (Tijm)

Standaard

De Geneeskrachtige Kruidenserie foto

De Geneeskrachtige Kruiden. Eigenlijk is tijm een erg oud kruid. In de 11e eeuw werd tijm over de Alpen naar Europa mee genomen. Je kunt het nu in iedere supermarkt kopen. Maar het lekkerste is je eigen gekweekte verse tijm. Het plukken van de kleine blaadjes is een geduldwerkje, maar daar zijn ook wel een paar leuke trucjes voor te verzinnen. Hier vind je weer een leuk artikel uit De Geneeskrachtige Kruiden serie.  Deel 2 : Tijm

Wat is tijm ?

Kruiden, Tijm, Tomaten, Keukenkruiden

Tijm en Tomaten,.. Mmmmm, is lekker !

Ik kan mij, als vegetariër, de groentekeuken niet voorstellen zónder tijm. De smaak is zo subtiel en vol en rijk. Er zijn zelfs oude geschriften over tijm.

..“Een klein blaadje tijm, tussen je vingers gewreven, het hoeft er maar ééntje te zijn, ruik ! Het ruikt naar een stille, warme wereld..”..

Als ik tijm ruik, hoor ik de bijen zoemen. En voel de warme zon. Het doet me denken aan Frankrijk, aan Italië. Tijm is verbonden met honing. In de oude wereld plaatste men tijm naast bijenkorven.

De bijen hielden óók van de geurige en kleurige gele bloemetjes, en zo zorgden de bijen voor de heerlijke tijm honing.

Tijm zijn kleine blaadjes van de tijm plant. Er zijn honderden verschillende soorten tijm, maar de citroentijm (ThymusCitriodorus) en de ’gewone’ tijm (Thymus Vulgaris) zijn de meeste gebruikte in de keuken.

Weetjes over tijm in de keuken

Lees de rest van dit bericht