Eetbare wilde voorjaarsgroenten

Standaard

Verse groenten en vers fruit zijn tegenwoordig twaalf maanden per jaar overal te koop. Als het seizoen in het ene land is afgelopen, worden ze geïmporteerd uit een ander land. En als het niet anders is, en de vraag is ernaar, dan desnoods uit Chili of China. Hierdoor leven en eten we niet meer de gewassen van de seizoenen. En, natuurlijk, de korte oogstperiode. Vroeger was dit geheel anders. Na een lange winter zonder verse groenten, en dan de eerste verse groente weer te zien groeien in de lente. Dit was een eerste luxe. Hier vindt u een informatief artikel over de eerste verse voorjaars groenten. 

Wat we  vroeger aten en lekker vonden, bespuiten we nu met vergif om het kwijt te raken. 

Brandnetelthee, een oud recept tegen jicht…..

Door de probleemloze aanvoer van allerlei soorten groenten, is het niet meer voor iedereen duidelijk welke soort groente en nu in het seizoen is en welke niet. Verse bladgroenten zijn het hele jaar verkrijgbaar, zelfs in december. En als er in april verse appels in de winkel liggen, kijken we daar niet van op. En druiven in maart ? We vinden het normaal. Heel vroeger bestond deze luxe niet. Men moest in de wintermaanden tevreden zijn met aangelegde voorraden. Zoals gedroogd vlees, vis en wortelen van planten. Vruchten en kruiden. Als dan eindelijk de lente kwam, snakte men naar vers voedsel. Maar de mogelijkheden waren beperkt.

De bessenstruiken en fruitbomen stonden nog niet eens in bloei. De wortels en knollen, wilde wortelen uien en andere gewassen waren nog te klein voor de oogst. Wilde grassen en peulvruchten hadden nog geen zaad gevormd. Dus de jonge scheuten waren het enige verse groen, in deze tijd van het jaar.

Brandneteltoppen, molsla en andere lekkere groente kun je zelf zoeken. En bereiden. Lekker, gezond en voor niks. Daslook, kraailook, melde, zuring, molsla en brandnetel. En  de schrik van iedere tuinier, zevenblad, is prima eetbaar.

Ja, Vroeger aten we deze groenten, nu bespuiten we ze met zwaar vergif om ze kwijt te raken. De tijden zijn veranderd.

Let wel op : Pluk alléén op plaatsen waarvan je zeker weet dat er geen honden/vossen overheen geplast/gepoept hebben. Er kunnen in de uitwerpselen ongewenste wormpjes en/of bacteriën in zitten. Zeker in vossenpoep. Was het zeer goed af. Het beste neem je deze groenten uit eigen tuin. Men neemt het beste de jonge scheuten van de brandnetels, die groeien laag.

Wilde brandnetels zijn lekkere groenten

Ik heb vorig jaar meegemaakt dat we eigenlijk verse brandnetels zouden eten. Maar dat wist ik niet, mijn man had niets gezegd. Dus vond ik bij de achterdeur zomaar een emmer vol met verse brandnetels. Mijn man stond even bij buurman te praten. Ik dacht “..Zo, die is even flink aan het onkruid wieden geweest..”. En gooi de emmer vol brandneteltoppen met één grote zwaai in de kliko. Opgeruimd staat netjes.

Toen mijn man er weer aankwam, vroeg hij waar de emmer met brandneteltoppen was gebleven. Want we gaan brandnetelsoep eten, was het antwoord. Ohh,.. zeg ik,.. ik heb ze in de kliko gegooid. Want ik dacht dat het onkruid was. Het was even stil. Hij zegt :..weet je wel hoevéél en hoe lang je moet plukken om 250 gram brandneteltoppen bij elkaar te verzamelen… ?  Weg werk,..

Even laten betijen, is dan de beste optie…. en een week later hebben we toch nog brandnetelsoep gegeten,..  De smaak van de brandnetelsoep was prima, pittig en bijzonder .

Brandneteltoppen soep.    Men knipte het vroeger gewoon uit de tuin en at het als

Brandnetels at men als een soort spinazie…

een soort spinazie. Bij brandnetels gebruik je alleen de toppen.( Daar zitten geen “netels” in.) Daarmee bedoelt men de bovenste 4 blaadjes en de groeitop.

Daarvan zit het blad nog dicht. Neem een emmertje mee, een schaar en een paar ‘prik bestendige’ handschoenen. Volgens de oude kruidenleer zijn brandnetel toppen zeer gezond. Het zuivert de maag en werkt slijmoplossend.

Ook werkt het zeer zuiverend bij huiduitslag. Even een bos brandneteltoppen in een kleine pan met kokend water leggen voor een minuut. Daarna laten afkoelen en een kompres van maken. Bovendien gebruikten onze voorouders brandneteltoppen als medicijn bij jicht. Want als je veel brandnetel at zuiverde dat het lichaam van urinezuur. Dit is de veroorzaker van jicht en van reuma.

Om er zelf thee van te zetten kun je de toppen  eerst een paar dagen drogen en dan verpulveren en er thee van zetten. Het voordeel is het gemak, het nadeel is dat gedroogde kruiden het grootste gedeelte van hun bijzondere ingrediënten kwijt zijn. Wat voornamelijk over blijft is ijzer.

Verse brandnetelthee is gezonder, maar erg bitter. Ik doe er zelf wat munt doorheen. Maar zelf plukken blijft spannend.

Recept : Brandneteltoppen stamppot.

Molsla, een vergeten groente

De paardenbloem komt het eerst voor in medicinale boeken uit China uit de 7e eeuw. In de 10e en 11e eeuw is het beschreven in Arabische boeken. De eerste vermelding in het westen van paardenbloem als geneeskruid stamt pas uit de 15e eeuw. De werkingen die de traditionele Chinese geneeskunde heeft beschreven zijn vandaag de dag wetenschappelijk bevestigd. De Chinezen gebruikten het vooral tegen leverziekten. In India wordt paardenbloem eveneens voor de lever gebruikt. Vanaf de 16e eeuw is paardenbloem een officieel geneeskruid. Geneeskruiden kregen in die tijd de toevoeging ‘officinale’ mee. Tijdens de Tweede Wereldoorlog aten mensen paardenbloem als wilde groente.

Molsla smaakt erg goed, april, mei en juni zijn er de tijd voor. In de zomer smaakt het bitter.

Jonge paardenbloembladeren zijn heerlijk om te eten. Vroeger zocht men in de lente in molshopen naar overdekte en dus gebleekte paardebloem bladeren. Vandaar de naam MOLSLA. Je kunt het zelf heel makkelijk zoeken , ze zijn in de molshopen te vinden. Duw een molshoop omver en daar is je molsla. Er zijn vele soorten paardenbloemen, maar ze zijn allemaal eetbaar. En de meest hardnekkige soort, die tussen de tegels door kruipt of je grasveld volgroeit zijn de lekkerste ! Het is zo jammer dat we dit als groentesoort vergeten zijn.

Vol van vitaminen en gezond en lekker. Je moet een molshoop hebben die een paar dagen oud is. Bovendien moet de zon wel even geschenen hebben.. vanwege de warmte in de molshoop aarde.

En dan kun je het volgende doen:  Je pakt de hele plant, dus met wortels en al,  uit de grond. Zoek er een stuk of drie. Dat is genoeg voor een lekker maaltje. Thuis zet je ze in een pot met aarde. Ik heb daar een grote emmer met tuingrond voor, daar gaan later de tomaten weer in. Daar doe je een zwarte plastic vuilniszak (of een emmer op zijn kop)  overheen en laat het 3 dagen staan.

MAAR : eet niet de bloemen en de bloemstengels, die witte ‘melk’ die erin zit, wordt ook wel ‘heksenmelk’ genoemd en is giftig. Van de bladeren kun je ook thee zetten. Het smaakt erg bitter maar is goed voor de lever, tegen reumatische klachten. In het voorjaar kun je paardenbloem goed eten, in de zomer wordt het een bittere smaak.

Waar je dit neer moet zetten ? Op het balkon of terras, binnen,  of in een warm hoekje in de tuin. Maakt niet uit waar. En als je na 3 dagen die vuilniszak/emmer  er af haalt heb je heel veel lekkere groenten.

Molsla salade . Ook erg bijzonder is Molsla uit de Provence. Je kunt ook in een klein hoekje van je tuin beplanten met paardenbloemplanten. in het voorjaar zet je er gewoon een aarden bloempot (op de kop) met een gat in de bodem overheen. En dan heb je elke dag verse groente uit eigen tuin.

Melde, vers uit de natuur.

Melde of tuinmelde is een plant uit de ‘Ganzevoetfamilie’. Het is een einde van de lente/ begin zomerplant. In deze familie treft men heel verschillende eetbare planten aan. Planten die het erg goed doen in een droge, ietwat woestijnachtige omgeving. Planten die het goed doen in een zoute omgeving  en planten die juist erg goed groeien in een natte omgeving. Tuinmelde hoort bij deze familie. Het wordt ook wel “rode”spinazie genoemd. In Duitsland noemt men het ook “meel“ kruid of Spaanse spinazie.

Tuinmelde is een weinig bekende, zeer oude groente. Het werd vroeger vrij vaak in moestuinen als groente geteeld. Tuinmelde  is gekweekt uit de overbekende, vaak als lastig onkruid bekend staande melde. De plant kan snel groeien tot wel 1 meter hoog. Vooral gekweekt voor het blad, dat pijlvormig, licht gegolfd en zeer zacht is. Het was echt de zomerse vervanger voor spinazie. Het wordt net als spinazie bereid en ook in salades gebruikt. Juist met hartige gerechten komt de smaak ervan goed tot zijn recht.

Melde is er in verschillende varianten, pas op voor een giftige ‘look-a-like’

Melde kan erg hoog worden, wel 1 a 2 meter hoog. De melde heeft vele soorten. De melde soorten zijn afkomstig uit Midden-Azië, en hebben zich over heel Europa verspreid. Wij zien de plant nu vaak als lastig onkruid. Vroeger werd ‘melde’ gebruikt als een bijzonder soort spinazie. Maar het hoort  bij “De Vergeten Groenten”.

Ik heb een boek in de kast staan met vele soorten en bereidingswijzen van deze vergeten groenten. Sommige zijn echt bijzonder. Ook in hun bereidingswijze en aanpak. Melde werd veel gegeten. Het is net spinazie en zo bereid je het ook.

Ze groeien razendsnel en bestaan in vele kleuren en variëteiten. Ik lust wel melde. Hier een bijzonder recept uit eigen keuken.

Melde met  tomaat en gember.  

Wat is daslook en kun je het eten ? 

Verse daslook heet ook wel ‘wilde knoflook’ . Het heeft witte kleine bloemetjes. Het is een beschermde plant, dus plukken mag niet. Maar als je geluk hebt dan hebben ze het in groenten speciaalzaken. Een paar dagen geleden waren we in Maartensdijk, daar hebben ze zo’n bijzondere zaak. En ik heb een paar blaadjes daslook mee genomen.

Daslook behoort tot de uienfamilie en is inheems in Europa en West-Azië. De medicinale werking van daslook lijkt op die van knoflook zij het dat daslook iets meer gebruikt wordt voor het genezen van spijsverteringsziekten. Daslook is een leuke plant in iedere tuin en hoort zeker thuis in de vaste kruidentuin.

daslook-of-wilde-knoflook

Daslook heet ook wel ‘berenlook’ of ‘wilde knoflook’…..

Daslook groeit in het wild. In Nederland en België komt het plantje niet zoveel voor maar in Duitsland des te meer. Duitsers trekken er in het voorjaar op uit om de eetbare daslook bladeren uit het bos te plukken. In Nederland is het plantje beschermd dus mag je het officieel niet plukken.

Daslook komt verder voor in heel Europa, behalve het Middellandse Zeegebied. Daslook is familie van knoflook,  uien,  bieslook en prei. En van de  pijplook. Daslook betekent in het Latijn “Allium Ursinum”, wat komt van ‘ursus’  en ´beer´ betekent. In het Duits heet het ‘Bärlauch’  en ook in het Nederlands  wordt dit plantje soms berenlook genoemd. Beren zouden dit plantje als eerste eten na hun ontwaken uit de winterslaap. Daslook bloeit in het voorjaar.

Het schijnt erg lekker te zijn over de asperges en als pesto over de macaroni.

De smaak van daslook is ietwat knoflookachtig. Dus daar moet je van houden. Als je het wilt eten, over de gekookte asperges, dan moet je daslook niet bakken. En neem niet teveel daslook. Dat overheerst qua smaak het gehele recept.

Recept van asperges met daslook.

Daslook groeit in het bos,..

  • Neem een zacht gekookte ei per persoon
  • Knip 1 groot blad  daslook (per ei) in hele kleine stukjes. (of 2, als je van sterke knoflook geur/smaak houdt)
  • Bak een paar kastanje champignons in boter, 2 a 3 grote kastanje champignons per persoon.
  • Neem wat peper en zout.
  • Neem 3 a 4 dikke asperges per persoon.

Neem de gekookte asperges, doe er het ei overheen, daarover de peper en zout. Dan de gebakken champignons en vervolgens de fijngeknipte daslook. Eet smakelijk !

Alle recepten bij elkaar . 

Een fijne zondag gewenst en een hartelijke groet van Tieneke.

Last van hooikoorts ? Zoekt u de beste curcumine longa en/of kurkuma longa ? Ik, persoonlijk, beveel u dekurkumaspecialist aan. Een webshop met brede specialistische kennis en knowhow van veelzijdige hoogwaardige ayurvedische producten. Kurkuma olie, kurkuma creme met sandelhout ? U vindt het bij dekurkumaspecialist. Zij zijn de nummer ÉÉN in kurkuma en curcumine. De beste kwaliteit voor de laagste prijs. 

Disclaimer : Raadpleeg bij twijfel altijd een arts. Samensteller doet geen claims over diagnose, behandeling, genezing of ziektepreventie. De inhoud van dit artikel is uitsluitend bedoeld voor informatieve doeleinden. Houd er rekening mee dat de inhoud van dit artikel nog niets is geëvalueerd door medisch deskundigen. Geen van deze informatie dient te worden opgevat als medisch advies.  Raadpleeg daarom altijd een medisch gespecialiseerd/gekwalificeerd arts met kennis van natuurlijke supplementen voor aanvang van gebruik van natuurvoeding,voedingsadviezen en/of voeding of natuurlijke supplementen.

Volgende »

  1. Veel soorten planten hebben giftig melksap. Maar niet de paardebloem. In de groene delen en de bloemsteel is het melksap wel meer bitter. Maar goed als middel tegen maagstoornissen (als je even nagaat zal je ontdekken dat vele kruiden tegen spijsverteringsstoornissen nogal bitter zijn).

    In het vroege voorjaar verzamel ik heel wat wilde planten (maar slechts wat ik nodig heb): brandneteltoppen, madeliefjes, robertskruid, paardebloem (ook groene delen), pimpernel, jonge (nog slappe en bleekgroene) lindebladeren, watermunt, kleine veldkers, … ik knip ze in kleine stukjes en gebruik ze rauw als sla op mijn sandwiches met het gewone beleg.

  2. TENZIJ ZE ERG HOOG GEGROEID ZIJN, DAAR PLAST GEEN HOND OVERHEEN.

    Tja Tineke, beetje kul is dit wel, ze zijn immers ook eerst klein geweest toch???

    • Goedemorgen, Ja, dit was geen ‘kul’, maar een beetje ‘flauwekul’. Gewoon een grapje van mij. Maar je hebt, gelijk. Ik ga het even veranderen. Dank voor je reactie en een fijne dag gewenst. Hartelijke groet van Tien.

    • Dat is geen flauwekul. Een plant groeit niet van onder voort maar van boven. De groei onderaan de plant is gewoon dikker en wijder worden. Als je plantendelen plukt die hoger staan dan 40 cm dan kan daar geen hond of vos op geplast hebben.

Leuk om u op mijn blog te ontvangen. Als u wilt, kunt u een reactie voor anderen achterlaten.

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.